X’teki haber hesaplarının son beş yılda yaptığı 685 nafaka paylaşımının 394’ü nafaka karşıtı bir çerçeveye sahip. Veriler, bu hesapların süresiz nafaka tartışmasını çoğunlukla “erkek mağduriyeti” ve “ömür boyu ödeme” anlatısı üzerinden yürüttüğünü gösteriyor. En popüler 100 paylaşımın 63’ü de yine nafaka karşıtlığı içeriyor.
Anayasa Mahkemesi (AYM), Medeni Kanunu’nun 175’inci maddesinde yer alan ve boşanan eşlere verilen yoksulluk nafakasının süresiz uygulanmasına ilişkin düzenlemeyi 4 Haziran’da iptal etti.
Bunun üzerine aynı gün, özellikle sosyal medya platformu X’te (Twitter) bir “süresiz nafaka” tartışması çıktı. Ancak bu tartışma X’te ilk kez yaşanmadı.
Son beş yılda yapılan ve içinde “nafaka” geçen 220 bin 979 X paylaşımı, özellikle haber hesaplarının bu tartışmanın görünürlük kazanmasında önemli bir rol oynadığını gösteriyor. Verilere göre, bunun nedeni ise bu hesapların süresiz nafaka konusunu ele alış biçimi.
19 haber hesabından nafaka karşıtı 394 paylaşım
Öyle ki 19 farklı haber hesabı, 9 Kasım 2021 ile 4 Haziran 2026 arasındaki beş yıllık zaman diliminde nafakayla ilgili toplam 685 paylaşım yaptı. Bunların 394’ü ise doğrudan ya da dolaylı biçimde nafaka karşıtı olanlardan oluştu.
Başka bir ifadeyle, bu hesapların “nafaka” paylaşımlarının yaklaşık yüzde 60’ı erkeklerin nafaka kaynaklı mağduriyetini öne çıkaran ve/veya yetkililer ile siyasetçilerin nafaka karşıtı açıklamalarını dolaşıma sokan içeriklerden oluştu. Bu paylaşımların aldığı beğeni sayısı ise 495 bin 159.
Nafaka karşıtı paylaşım sayısı en fazla olan haber hesabı, 122 paylaşımla açık ara İşçi Haber oldu.
İşçi Haber’in paylaşımları, çoğunlukla “Süresiz nafaka mağdurları ‘Bıktık artık’ diyor”, “Sırada süresiz nafaka zulmünün sonlanması var”, “Prof. Dr. Mustafa Karataş nafaka zulmüne ateş püskürdü”, “Süresiz nafaka mağdurları adalet bekliyor!” ve “Süresiz nafaka mağdurları bu çilenin son bulmasını istiyor” ifadeli olanlardan oluştu.
İşçi Haberin ardından da 23 Derece geldi. 23 Derece’nin nafakayla ilgili 65 paylaşımının 29’u, yani neredeyse her iki paylaşımından biri nafaka karşıtlığı içerdi:
Onu, 28 paylaşımıyla DarkWeb Haber ile Metropol Medya izledi:
46 nafaka paylaşımının 23’ü nafaka karşıtlığı içeren Boşuna Tıklama ise en çok nafaka karşıtı paylaşım yapan dördüncü hesap oldu.
35 paylaşımından 22’si nafaka karşıtı olan Aykırı’nın ilgili paylaşımları ise şunlar:
Beğenilerin yüzde 71’ini dört haber hesabı aldı
Nafaka karşıtı paylaşımları en fazla beğeni alan haber hesapları ise Boşuna Tıklama, BPT Haber, Pusholder ve DarkWeb Haber oldu. Bu dört hesabın paylaşımlarını toplam 284 bin 437 kullanıcı beğendi. Bu, 19 haber hesabının nafaka karşıtı paylaşımlarına gelen toplam beğeninin yüzde 71’ini oluşturuyor.
Boşuna Tıklama, 46 “nafaka” paylaşımının 23’ünde nafaka karşıtı bir çerçeve kurdu. Bu paylaşımlar toplam 96 bin 298 beğeniyle listedeki en yüksek etkileşimi aldı. Cem Yılmaz’ın “Benimki nafaka değil, benimki madafaka” sözleri, bir erkeğin boşandığı eşinin kedileri için nafaka ödeyecek olması, nafaka ödemediği gerekçesiyle tutuklanan kişiler ve Yargıtay’ın kadın lehine verdiği nafaka kararları hesabın öne çıkan nafaka karşıtı paylaşımları oldu.
Ardından nafaka karşıtı 15 paylaşımı 79 bin 556 kullanıcı tarafından beğenilen BPT Haber geldi. Hesabın öne çıkan paylaşımlarında yine Cem Yılmaz’ın nafaka açıklaması, 81 yaşındaki Züftü Şirin’in nafaka ödeyemediği için tutuklanması, Türkiye Aile Hareketi Başkanının “10 gün evli kaldım 11 yıldır nafaka ödüyorum” açıklaması ve “1 günlük evlilikte ömür boyu nafaka” anlatısı öne çıktı.
Pusholder’ın ise Ufuk Özkan’ın nafaka ödeyemeyeceğini belirttiği açıklaması, 9 ay evli kalan asgari ücretli bir kişinin 10 yıldır nafaka ödediği iddiası ve Erkekleri Koruma Derneği Başkanı’nın nafaka karşıtı açıklamasıyla ilgili paylaşımları öne çıktı. Bu 13 paylaşım 60 binden fazla beğeni aldı.
Misvak Caps ve Daily İslamist: “Nafaka haramdır”
Misvak Caps ve Daily İslamist gibi iktidara yakınlığıyla bilinen haber hesapları ise nafaka karşıtlığını İslamî açıdan yaptı.
Sekiz “nafaka” paylaşımının yedisi nafaka karşıtı olan Daily İslamist, nafaka için ağırlıklı olarak haram/haksız kazanç değerlendirmesini yaptı.
Misvak Caps de tamamı nafaka karşıtı olan beş paylaşımında “süresiz nafaka zulmü”, “nafaka İslam’a göre haramdır” ifadelerini kullandı ve Yeniden Refah Partisi’nin nafaka karşıtı taleplerine destek verdi.
Paylaşımların ortak noktası: Mağdur erkek anlatısı
Veriler, haber hesaplarının, nafaka karşıtlığı içeren belirli örnekleri tekrar tekrar dolaşıma soktuğunu gösteriyor. 81 yaşındaki Züftü Şirin’in nafaka nedeniyle tutuklanması, “1 gün evli kalıp ömür boyu nafaka ödeme” anlatısı, Cem Yılmaz’ın nafaka tepkisi ve Yargıtay’ın kadınların lehine onama kararları en sık paylaşılanlar arasında yer aldı.
Bu paylaşımların ortak özelliği, nafaka meselesini çoğu zaman tekil erkek mağduriyetleri üzerinden kurmaları. Buna karşın, verilere göre; nafakanın kadın yoksulluğu, bakım emeği, istihdam eşitsizliği ve boşanma sonrası ekonomik kırılganlıkla ilişkisini anlatan çerçeveye ise haber hesapları aynı görünürlükte yer verilmedi.
Sayı itibarıyla bu paylaşımların en fazla yapıldığı tarih ise Aralık 2023 oldu.
En popüler 100 paylaşımın 63’ü nafaka karşıtlığı barındırdı
Haber hesaplarının etkisi, 220 bin 979 paylaşım arasında en çok beğeni alan 100 paylaşımda da var.
Öyle ki ilk 100’de haber hesaplarının 27’i paylaşımı yer alırken, bunların 24’ü doğrudan nafaka karşıtlığı içerdi. Bu paylaşımların aldıkları toplam beğeni sayısı 312 bin 675 oldu.
33 paylaşım da sıradan kullanıcılara ait olurken, tamamı nafaka karşıtlığı içeren bu paylaşımlar, toplam 338 bin 429 kullanıcı tarafından beğenildi. Üç paylaşım ise Mağdur Erkekler Platformu’na ait. Nafaka karşıtı bu üç paylaşımın aldığı beğeni ise 36 bin 830.
Böylece en çok beğenilen ilk 100 paylaşımın 63’ü nafaka karşıtı, nafaka kaynaklı erkek mağduriyetini öne çıkaran ve/veya siyasetçilerin nafaka karşıtı açıklamalarına yer verenlerden oluştu. Bu 63 paylaşımı toplam 687 bin 934 kişi beğendi.
Av. Koçak: “Tesadüf değil”
İstanbul Barosu Yönetim Kurulu Üyesi ve Kadın Hakları Merkezi’nden sorumlu Koordinatör Avukat Yelda Koçak, haber hesaplarının bu tek taraflı paylaşımlarının tesadüf olmadığını söyledi.
Uzun yıllardır gerçek dışı beyanlarla sosyal medyada nafaka karşıtı algı yaratıldığını söyleyen Koçak, şöyle devam etti:
Sosyal medyaya baktığınızda da çoğu anonim hesaplarla, belki de aynı kişiye ait birden çok hesapla aynı paylaşımları yapıyorlar. Bu da örgütlü bir manipülasyon olduğunu ortaya çıkarıyor. Kaldı ki nafaka alan hak sahipleri zaten yoksul olan ve belki de sosyal medyayı da kullanamayan ihtiyaç sahibi kadınlar. Yoksul kadınların sesi basın tarafından ya da sosyal medya tarafından yeteri kadar duyulmadığı için sizin yaptığınız araştırmada gördüğünüz sonuçlar tek yönlü.
İlginizi çekebilir: Erkekler mağdurları suçluyor: “Nude istemek ve otele davet etmek taciz değil”
Yorum bırakın